สมองเป็นอวัยวะที่สำคัญมากอวัยวะหนึ่งในร่างกาย แต่มักจะถูกละเลยและไม่ได้ให้ความสำคัญเท่าที่ควร โดยความสามารถในการทำงานของสมองจะถดถอยลงตามอายุที่มากขึ้น แม้สมองจะมีน้ำหนักเพียง 2% ของน้ำหนักตัว แต่กลับใช้พลังงานมากถึง 20% ของพลังงานทั้งหมด

หากคุณเคยมีอาการไม่มีสมาธิ ไม่สามารถจดจ่อกับงานตรงหน้าได้ คิดอะไรไม่ค่อยออก มีปัญหาในการจัดการงาน รวมถึงหลงลืมง่าย ไม่สามารถจำสิ่งต่าง ๆ ได้ดีเท่าที่เคย อาจถึงเวลาที่คุณต้องเติมสารอาหารเพื่อบำรุงสมอง เพื่อเพิ่มสมาธิ เสริมความจำ เพิ่มประสิทธิภาพในการเรียนและการทำงาน และป้องกันการเสื่อมของสมอง และลดโอกาสเกิดโรคสมองเสื่อม เช่น โรคอัลไซเมอร์ (Alzheimer’s Disease)

  1. น้ำมันปลา (Fish Oil) มีสารสำคัญคือกรดไขมันโอเมก้า 3 (Omega-3) โดย 2 ชนิดหลักที่พบในน้ำมันปลาคือ DHA (Docosahexaenoic Acid) และ EPA (Eicosapentaenoic Acid) มีประโยชน์อย่างมากต่อร่างกาย ลดโอกาสเกิดภาวะลิ่มเลือดอุดตัน โรคหลอดเลือดหัวใจ ลดการอักเสบ และช่วยบำรุงสมองได้ โดยกรดไขมันในสมองมี DHA อยู่ราว ๆ 10-20% ของปริมาณทั้งหมด และ DHA ยังมีปริมาณกว่า 90% ของกรดไขมันโอเมก้า 3 ทั้งหมดในสมอง

กรดไขมัน DHA ช่วยเพิ่มความสามารถในการประมวลผลของสมอง การคิด เสริมความจำ และเพิ่มอัตราความเร็วในการตอบสนองของสมองได้

  1. สารสกัดจากชาเขียว (Green Tea Extract) มีสารสำคัญคือคาเตชิน (Catechin) และคาเฟอีน (Caffeine) คาเตชินมีส่วนช่วยในการเพิ่มปริมาณ Brain-dereived Neurotrophic Factor หรือ BDNF ในสมองส่วนกลางได้ BDNF ทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการกระตุ้นการทำงานของสมองเมื่อได้รับคำสั่ง และยังช่วยฟื้นฟูการทำงานของเซลล์สมองได้

ในขณะที่คาเฟอีนมีส่วนช่วยให้สมองตื่นตัวและลดความอ่อนล้าของสมองได้ อีกทั้งช่วยลดการสลายตัวของ  BDNF และเพิ่มปริมาณ mBDNF ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัส  คาเฟอีนยังช่วยลดความวิตกกังวล ช่วยให้การจดจำดีขึ้น โดยเฉพาะขณะที่ทำงาน (Working Memory) โดยปริมาณที่แนะนำต่อวันอยู่ที่ 200-400 มก. ต่อวัน

  1. สารสกัดจากพรมมิ (Bacopa Extract) พรมมิ พืชอายุรเวชของอินเดียที่มีสรรพคุณที่เป็นประโยชน์ต่อสมอง โดยมีงานวิจัยพบว่าการรับประทานสารสกัดพรมมิสามารถช่วยเพิ่มปริมาณสารสื่อประสาท BDNF ในสมองส่วนกลางได้ โดยส่งผลให้ความสามารถในการจดจ่อ (Attention) ความจำ (Memory) การรู้คิด (Cognitive Function) ดีขึ้น ทั้งยังช่วยชะลอความเสื่อมของเซลล์สมอง ซึ่งเป็นหนี่งในสาเหตุที่ทำเกิดโรคสมองเสื่อมหรือโรคอัลไซเมอร์ได้ (Alzheimer’s Disease)
  2. สารสกัดจากใบแปะก๊วย (Ginkgo Biloba Extract) เป็นสมุนไพรจากประเทศจีนที่ได้รับความนิยมอย่างแพร่หลาย เนื่องจากมีสรรพคุณที่หลากหลายและมีประโยชน์ต่อสุขภาพ โดยเฉพาะสุขสภาพสมอง มีสารสำคัญอย่าง (Ginkgolide) ที่ช่วยในการส่งเสริมศักยภาพและการทำงานของสมองโดยการเพิ่มความสามารถในการเรียนรู้ ความสามารถในการจดจ่อ การรับรู้ อีกทั้งยังช่วยลดอาการและความรุนแรงของโรคสมาธิสั้น (Attention Deficit Hyperactivity Disorder, ADHD)
  3. สารสกัดจากขมิ้นชัน (Curcumin Extract) เป็นสมุนไพรอายุรเวชของอินเดีย มีสารสำคัญอย่างเคอร์คูมินอยด์ (Curcuminoid) ช่วยเพิ่มความสามารถในการทำงานและการประมวลผลของสมอง ช่วยส่งเสริมการทำงานของความจำขณะทำงาน และสามารถช่วยชะลอความเสื่อมของเซลล์สมองได้
  4. สารสกัดจากกาบ้า (GABA Extract) เป็นสารสื่อประสาทประเภทสารยับยั้ง (Inhibitory neurotransmitters) ที่มีความสำคัญต่อสมอง โดยมีส่วนช่วยในการลดความวิตกกังวล ลดอาการล้าของสมองจากการใช้งาน ทั้งจากการใช้ชีวิตประจำวันและจากการใช้งานหนัก อีกทั้งยังช่วยเพิ่มความสามารถในการจดจ่อได้

นอกจากนี้ มีงานวิจัยพบว่ากาบ้าว่ามีส่วนช่วยให้สามารถจัดการกับงานและวางแผนงานได้ดีขึ้น และมีส่วนช่วยในเรื่องการยั้งคิดไตร่ตรองอีกด้วย (Inhibitor Control) หรือความสามารถในการยับยั้งควบคุมอารมณ์ให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม และเอาชนะความต้องการของตนเองหรือสิ่งที่ล่อล่วงใจเพื่อทำให้งานลุล่วงได้

  1. สารสกัดจากโสม (Ginseng Extract) โดยสารสกัดไกลโคไซด์จากโสม (Glycosides) ช่วยเพิ่มปริมาณสารสื่อประสาท BNDF ในสมองส่วนฮิปโปแคมปัส อีกทั้งยังช่วยให้ปริมาณ mBDNF ในสมองสลายตัวช้าลง ส่งผลให้ช่วยชะลอความเสื่อมของเซลล์สมองและลดการอักเสบที่เนื้อสมองได้ และยังมีส่วนช่วยลดเวลาที่สมองใช้ในการประมวลผล
  2. โคลีน (Choline) สามารถพบได้ทั่วไปในนมและไข่ โคลีนเป็นหนึ่งในสารอาหารสำคัญที่สมองต้องการ พบว่าโคลีนมีส่วนช่วยในการส่งเสริมการทำงานของสมองให้เป็นปกติ ปกป้องสมองจากการถูกทำลายโดยแอลกอฮอล์หรือการอักเสบจากการติดเชื้อ ช่วยเพิ่มศักยภาพในการทำงานของสมอง โดยการเพิ่มประสิทธิภาพในการรู้คิดและความจำ อีกทั้งยังเป็นสารอาหารที่สำคัญในการพัฒนาสมองของเด็กแรกเกิดในช่วง 1,000 วันแรกหลังคลอดอีกด้วย
  3. วิตามินบี 6 และบี 12 (Vitamin B6 and B12) จากงานวิจัยพบว่าการรับประทานวิตามินบี 6 และบี 12 สามารถช่วยลดความวิตกกังวล ลดการอักเสบที่เนื้อสมอง ลดความอ่อนล้าของสมองจากการใช้งานหนัก และยังช่วยเพิ่มศักยภาพในการทำงานของสมองได้ พบว่าวิตามินบีมีส่วนช่วยในการเรียกคืนข้อมูลจากความจำและช่วยเพิ่มความเร็วในการประมวลผลของสมอง

สมองดี มีชัยไปกว่าครึ่ง อย่างไรก็ตาม การดูแลสมองด้วยการทานอาหารบำรุงสมองอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ การออกกำลังกาย และการลับสมองด้วยการขบคิดและวิเคราะห์ข้อมูลที่ได้รับมาอย่างถี่ถ้วน รวมถึงการคิดแก้ปัญหาที่พบเจออยู่เสมอ เพื่อให้สมองได้มีการทำงานอย่างสม่ำเสมอก็มีความสำคัญไม่ต่างกัน

หากผู้อ่านได้ทราบเกี่ยวกับสารอาหารและสารสกัดที่มีส่วนช่วยในการบำรุงสมองแล้วต้องการสร้างผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่ช่วยในด้านการเพิ่มศักยภาพหรือบำรุงสมอง สามารถติดต่อสอบถามเพิ่มเติม หรือทักมาเพื่อพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญได้ที่ Line: @MillionLab ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่ายค่ะ

บริษัท พีเอชอาร์ มิลเลี่ยน แลบ จำกัด  ได้รับมาตรฐาน GMP CODEX จากบริษัท URS ประเทศอังกฤษ ได้รับรางวัลธุรกิจยอดเยี่ยมจาก ASEAN BUSINESS AWARD ประเทศสิงคโปร์ และคิดค้นสูตรโดยทีมเภสัชกรผู้เชี่ยวชาญที่มีประสบการณ์สายตรงกว่า 10 ปี

.


References

Amornvit Amattayakong, E.-mail: amornvit@gmail.com. (n.d.). © 2016 กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. หน้าหลัก. https://www.dmh.go.th/news-dmh/view.asp?id=28261#:~:text=2.%20%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A2%E0%B8%B1%E0%B9%89%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B9%84%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B9%88%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%AD%E0%B8%87,%E0%B8%AA%E0%B8%B3%E0%B8%84%E0%B8%B1%E0%B8%8D%E0%B8%81%E0%B8%A7%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A5%E0%B8%B8%E0%B8%A5%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%9B%E0%B9%84%E0%B8%94%E0%B9%89.

Camandola, S., & Mattson, M. P. (2017). Brain metabolism in health, aging, and neurodegeneration. The EMBO journal, 36(11), 1474–1492. https://doi.org/10.15252/embj.201695810

Chang CY, Ke DS, Chen JY. Essential fatty acids and human brain. Acta Neurol Taiwan. 2009 Dec;18(4):231-41. PMID: 20329590.

Derbyshire, E., & Obeid, R. (2020). Choline, Neurological Development and Brain Function: A Systematic Review Focusing on the First 1000 Days. Nutrients, 12(6), 1731. doi:10.3390/nu12061731

Ford, T. C., Downey, L. A., Simpson, T., McPhee, G., Oliver, C., & Stough, C. (2018). The Effect of a High-Dose Vitamin B Multivitamin Supplement on the Relationship between Brain Metabolism and Blood Biomarkers of Oxidative Stress: A Randomized Control Trial. Nutrients10(12), 1860. https://doi.org/10.3390/nu10121860

Hügel, H. M. (2015). Brain Food for Alzheimer-Free Ageing: Focus on Herbal Medicines. Natural Compounds as Therapeutic Agents for Amyloidogenic Diseases, 95–116. doi:10.1007/978-3-319-18365-7_5

Sangiovanni, E., Brivio, P., Dell’Agli, M., & Calabrese, F. (2017). Botanicals as Modulators of Neuroplasticity: Focus on BDNF. Neural Plasticity, 2017, 1–19. doi:10.1155/2017/5965371

Weiser, M., Butt, C., & Mohajeri, M. (2016). Docosahexaenoic Acid and Cognition throughout the Lifespan. Nutrients, 8(2), 99. doi:10.3390/nu8020099